Wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych przez pracodawców publicznych w Polsce jest jednym z najniższych w Europie. 70% niepełnosprawnych pozostaje biernych zawodowo.
Warto przypomnieć, że Polska ratyfikując w 2012 roku Konwencję o prawach osób niepełnosprawnych zobowiązała się do zagwarantowania i popierania realizacji prawa niepełnosprawnych do pracy między innymi poprzez popieranie zatrudnienia osób niepełnosprawnych w sektorze publicznym oraz zdobywanie przez nich doświadczenia zawodowego.
Mimo to w Polsce od lat większość osób z niepełnosprawnościami pozostaje poza rynkiem pracy. Liczba osób niepełnosprawnych w tzw. ekonomicznym wieku produkcyjnym (18‑59 lat dla kobiet i 18-64 lat dla mężczyzn) w 2017 roku wynosiła 1 680 tys., co stanowiło 7,1% wszystkich osób w wieku produkcyjnym. Odsetek biernych zawodowo wśród osób niepełnosprawnych wynosił aż 71,1% (1 194,5 tys.).
Pomimo wzrostu wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych, nadal pozostaje on na bardzo niskim poziomie, prawie dwukrotnie niższym niż średnia unijna (48,7%). Najwyższa Izba Kontroli (NIK) objęła 35 jednostek z terenu siedmiu województw, w każdym z nich po dwie jednostki administracji samorządowej, jedną administracji rządowej i dwie państwowe osoby prawne. Wnioski z kontrolą sugerują, że większość pracodawców publicznych (77,2%) nie podejmowała dodatkowych działań mających na celu zapewnienie osobom z niepełnosprawnościami, na zasadzie równości z innymi osobami, prawa do pracy oraz zdobywania doświadczenia zawodowego.
Średni wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych w skontrolowanych jednostkach na koniec czerwca 2018 roku wyniósł zaledwie 3,05% – podał NIK. Nieuzyskanie ustawowego wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych wiązało się z konsekwencjami w postaci wpłat na rzecz PFRON. W latach 2016-2018 (do 30 czerwca) wszystkie skontrolowane jednostki wpłaciły na rzecz PFRON ogółem 10,6 mln zł. W 2017 roku – w porównaniu do 2016 roku – wpłaty tych jednostek wzrosły z 4,1 mln zł do 4,3 mln zł, tj. o 6,8%.
Nieprawidłowości w formie zatrudnienia niepełnosprawnych ujawniono także w sferze nieprzestrzegania czasu pracy czy barier architektonicznych w budynkach pracy. Nieprawidłowości dotyczące m. in. ewidencjonowania czasu pracy, określenia warunków pracy lub wykorzystania urlopu wypoczynkowego wystąpiły w 24 jednostkach.
/źródło: NIK oprac. c/
Środowisko, jakość życia, ekologia
