Mimo że pierwotna funkcja spichlerza zanikła wraz z postępem technicznym, pozostaje on cennym materialnym nośnikiem historii.
11 lipca odbyło się podsumowanie prac remontowych spichlerza chłopskiego przy ul. Czynu Społecznego 14 w Raciborzu. Ten unikatowy zabytek z początku XIX w., jeden z zaledwie dwóch tego typu zachowanych w mieście i kilkunastu na całym Śląsku, został uratowany przed nieodwracalną destrukcją i zyskał nowe życie jako centrum edukacyjno-kulturalne.
Spichlerz w Sudole przez ponad 200 lat pozostawał w rękach rodziny Urszuli i Henryka Komorów. W 2012 r. trafił pod opiekę Miasta Racibórz, co otworzyło drogę do jego gruntownej renowacji. Obiekt wyróżnia się na tle innych śląskich spichlerzy swoją murowano-drewnianą konstrukcją i imponującą wielkością. Jest cennym świadectwem przeszłości społeczności wiejskiej Ziemi Raciborskiej, odzwierciedlającym gospodarność i przywiązanie do tradycji. W oczach ekspertów jest wyjątkowy, ponieważ zachował swoją nieprzekształconą formę i konstrukcję, a jego wnętrze zaplanowano w niezwykle czytelny sposób. Budynek powstał w konstrukcji zrębowej z drewna osadzonej na ceglanej podmurówce. Pierwotnie czterospadowy dach był kryty łupkiem, który później zastąpiono eternitem.
Remont spichlerza prowadzony był od 2020 r. Pierwszy etap prac obejmował prace awaryjne: wymianę więźby dachowej, zastąpienie pokrycia dachowego z azbestu naturalnym łupkiem oraz wzmocnienie murów i sklepienia, z zachowaniem oryginalnych elementów konstrukcyjnych i historycznych dachówek z połowy XIX w. Natomiast w ostatnim etapie wykonano m.in. montaż pionów wentylacyjnych w piwnicy, obniżenie poziomu posadzki w piwnicy oraz wykonanie nowej posadzki z izolacją przeciwwilgociową, częściowe przemurowanie ścian i impregnacja cegły, prace tynkarskie, w tym uzupełnienie i odtworzenie tynków renowacyjnych oraz glinianych z dodatkiem sieczki słomianej, przegląd i zabezpieczenie konstrukcji drewnianej przed szkodnikami i likwidacja siedlisk drewnojadów oraz montaż instalacji elektrycznej przeciwwłamaniowej.
Podczas spotkania podsumowującego prace remontowe Miejska Konserwator Zabytków Maria Olejarnik podziękowała wszystkim osobom i instytucjom zaangażowanym w ratowanie tego cennego miejsca. W wydarzeniu wzięli udział: wiceprezydent Michał Kuliga, radni miejscy, okoliczni mieszkańcy i osoby bezpośrednio zaangażowane w projekt. Uroczystość uświetnił koncert harfistki Luizy Harasim-Grzelki, a Muzeum w Raciborzu przygotowało okolicznościową wystawę fotograficzną. Goście mogli również skosztować wyjątkowego poczęstunku – pajdy chleba ze smalcem i ogórkiem – nawiązującego do wiejskiego charakteru obiektu.
Dzięki przeprowadzonym pracom spichlerz zyskał nową funkcję i może teraz służyć działalności edukacyjnej, kulturalnej i społecznej. Już podczas tegorocznych Świąt Wielkanocnych Muzeum w Raciborzu zorganizowało w nim wystawę pisanek i kraszanek.
fot. UM Racibórz
oprac. /kp/
Środowisko, jakość życia, ekologia
