Najstarsza publiczna studnia w Krzanowicach liczy sobie 241 lat i znajduje się przy ul. Zawadzkiego 5. Teraz otwarto studnię na rynku wybudowaną w 1843 r.
Krzanowice posiadają prawa miejskie od 1265 r. Zachowana śródmiejska zabudowa z centralnie położonym rynkiem, kolumną Najświętszej Marii Panny, kaplicą św. Jana Nepomucena z XVIII w. i położonym nieopodal kościołem parafialnym p.w. św. Wacława wybudowanym w latach 1914-1915 świadczy o bogatej historii miasta i jego mieszkańców.
Na terenie rynku istniały dwie publiczne studnie z wodą pitną. Z publicznych studni korzystali okoliczni mieszkańcy oraz osoby przybywające do Krzanowic. Wodą pojono zarówno krowy, konie oraz inne zwierzęta domowe. Obecny rynek był targowiskiem, czyli miejscem postoju dla licznych konnych zaprzęgów. Z przekazu najstarszych mieszkańców Krzanowic wynikało, że pierwsza z nich została wybudowana na krzanowickim rynku przy miejscowym przystanku PKS, obok kolumny Najświętszej Marii Panny. Ta przekazywana informacja z pokolenia na pokolenie nie potwierdziła się, ponieważ najstarszą odkrytą studnią nadal pozostaje studnia mieszcząca się przy ul. Zawadzkiego 5. Na początku lat 60. XX w. stała jeszcze w tym miejscu pompa abisynka, którą zdemontowano, a studnię zabezpieczono.
Studnia w Krzanowicach na rynku została otwarta 17 czerwca w obecności archeologa w związku z prowadzonymi pracami przy modernizacji krzanowickiego rynku. Była przykryta betonowa płytą o grubości 12 cm i średnicy 170 cm. Jest kopana i wyłożona murem z kamienia o średnicy 150 cm. Mierzy 13 m głębokości, do lustra wody jest 10 m. Lustro wody utrzymujące się na poziomie 3 metrów może świadczyć o bardzo dobrym źródle zasilającym.
Ok. 40 cm od powierzchni gruntu znajduje się w studni pamiątkowy kamień z wykutą datą 1843 r. Kształtem przypomina on trapez i świadczy o wybudowaniu w tym miejscu publicznej studni z wodą pitną dla mieszkańców Krzanowic. Około 364 cm od powierzchni gruntu znajduje się metalowa rurka, która może świadczyć o przymocowaniu do niej rury tłocznej z pompy abisynki oraz druga rurka w innym miejscu na głębokości 473 cm o nieznanym przeznaczeniu. Około 800 cm od powierzchni w głębi studni od strony Banku Spółdzielczego w Krzanowicach widać coś, co kształtem przypomina półkę wykonaną z kamienia. Ponad górną warstwę z kamienia nie dobudowano nic więcej, co świadczyć może, że poziom gruntu jest niezmieniony od czasu wybudowania studni.
W związku z pracami przy modernizacji rynku studnia została zabezpieczona nowa betonową płytą.
źródło i fot. UM Krzanowice, oprac. /kp/
Środowisko, jakość życia, ekologia
